Opinia przeciwpożarowa jest jednym z dokumentów wymaganych przy badaniu technicznym wstępnym stacji ładowania podlegającej UDT. Sporządza ją rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Dokument potwierdza spełnienie wymagań ochrony przeciwpożarowej przez konkretną instalację i stanowi część dokumentacji przekazywanej do Urzędu Dozoru Technicznego.
W artykule piszemy o:
- tym, kiedy wymagana jest opinia ppoż. dla stacji ładowania,
- kolejnych etapach jej uzyskania,
- zakresie oceny rzeczoznawcy,
- dokumentach potrzebnych do badania UDT,
- różnicy między opinią ppoż., opinią Prezesa UDT i ekspertyzą dla budynku wielorodzinnego,
- przebiegu badania technicznego po złożeniu dokumentacji.
Zachęcamy do lektury!
Kiedy opinia ppoż. dla stacji ładowania jest wymagana?
Pierwszym krokiem nie powinno być zamówienie dokumentu, lecz ustalenie statusu instalacji zgodnie z ustawą o elektromobilności i paliwach alternatywnych. Stacje ładowania oraz punkty ładowania stanowiące element infrastruktury ładowania drogowego transportu publicznego podlegają badaniom technicznym UDT. Badanie wstępne przeprowadza się przed oddaniem takiej infrastruktury do eksploatacji. Zgodnie z § 20 pkt 9 rozporządzenia Ministra Energii z 26 czerwca 2019 r. do wniosku o badanie techniczne wstępne należy dołączyć opinię o spełnieniu wymagań z zakresu ochrony przeciwpożarowej, wystawioną przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.
Nie oznacza to jednak, że każdy wallbox zamontowany w domu, garażu lub na firmowym parkingu automatycznie wymaga takiej samej procedury. Znaczenie ma to, czy instalacja spełnia ustawową definicję stacji ładowania albo punktu objętego badaniem technicznym. UDT wskazuje, że obowiązkowi badania technicznego może podlegać również nieogólnodostępna stacja świadcząca usługę ładowania. Dlatego procedura opinii ppoż. stacji ładowania powinna zaczynać się od prawidłowej kwalifikacji urządzenia.
Jak uzyskać opinię ppoż. EV krok po kroku?
Sama opinia jest jednym z etapów szerszej procedury przygotowania stacji do badania technicznego.
Cały proces można uporządkować w kilku krokach:
- Ustalenie statusu urządzenia – trzeba sprawdzić, czy dana instalacja podlega obowiązkowi badania technicznego UDT.
- Przygotowanie docelowej dokumentacji technicznej – rzeczoznawca powinien oceniać rozwiązanie odpowiadające rzeczywistemu sposobowi wykonania stacji.
- Przekazanie dokumentacji rzeczoznawcy ppoż. – zakres potrzebnych materiałów zależy od lokalizacji, sposobu zasilania i konstrukcji urządzenia.
- Ocena warunków ochrony przeciwpożarowej – rzeczoznawca analizuje wymagania odnoszące się do konkretnej instalacji.
- Wydanie opinii – dokument trafia następnie do zestawu załączników do wniosku o badanie techniczne wstępne.
- Zgłoszenie stacji do UDT – Urząd w pierwszej kolejności sprawdza kompletność dokumentacji, a następnie przeprowadza badanie urządzenia.
UDT wskazuje, że opinia ppoż. co do zasady powinna dotyczyć już wykonanej stacji lub punktu ładowania. Możliwe jest również sporządzenie opinii do projektu, ale wtedy wykonawca powinien przedłożyć oświadczenie potwierdzające wykonanie instalacji zgodnie z dokumentacją zaopiniowaną przez rzeczoznawcę.
Co ocenia rzeczoznawca ppoż. stacji ładowania?
Przepisy wymagają opinii o spełnieniu wymagań ochrony przeciwpożarowej, ale nie tworzą zamkniętego katalogu elementów, który byłby identyczny dla każdej stacji. Zakres oceny zależy więc od miejsca montażu i charakteru instalacji. Inaczej analizowana będzie stacja wolnostojąca na parkingu zewnętrznym, a inaczej urządzenie znajdujące się w garażu podziemnym.
Rzeczoznawca może uwzględnić między innymi:
- usytuowanie ładowarki względem budynku i stanowisk postojowych,
- warunki ewakuacji,
- możliwość bezpiecznego odłączenia zasilania,
- zabezpieczenie urządzenia przed uszkodzeniem mechanicznym,
- występowanie stref zagrożenia wybuchem,
- rozwiązania związane z instalacją elektryczną,
- wpływ stacji na istniejące warunki ochrony przeciwpożarowej obiektu.
Nie należy przy tym zakładać, że każda stacja wymaga identycznych zabezpieczeń. Wymagania ppoż. dla ładowarek EV wynikają z warunków konkretnego obiektu oraz zastosowanych rozwiązań technicznych.
Dokumenty do opinii ppoż. stacji ładowania i badania UDT
Opinia rzeczoznawcy jest tylko jednym z dokumentów wymaganych przy badaniu technicznym wstępnym. Zgodnie z informacjami UDT do wniosku należy dołączyć między innymi:
- opis techniczny urządzenia,
- deklarację zgodności,
- instrukcję eksploatacji w języku polskim,
- poświadczenie prawidłowości montażu,
- protokoły wymaganych pomiarów elektrycznych wraz z dokumentem potwierdzającym kwalifikacje osoby zatwierdzającej pomiary,
- rysunek z opisem miejsca usytuowania urządzenia,
- opis zabezpieczeń przed uszkodzeniami mechanicznymi,
- schemat zasilania wraz z określeniem zabezpieczeń i przewodów,
- kopię protokołu odbioru technicznego instalacji elektrycznej lub przyłącza,
- opinię rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.
Rysunek lokalizacji powinien przedstawiać między innymi położenie stacji względem ruchu drogowego, ruchu pieszego, stanowisk postojowych i ewentualnych stref zagrożenia wybuchem. Sama mapa lub projekt opatrzony pieczęcią rzeczoznawcy ppoż. nie zastępuje opinii wymaganej przez rozporządzenie. UDT wyraźnie rozróżnia uzgodnienie dokumentacji od opinii składanej jako załącznik do wniosku o badanie.
Opinia ppoż. UDT stacji ładowania a opinia Prezesa UDT
Podobne nazewnictwo może sugerować, że chodzi o jeden dokument, ale są to dwa odrębne postępowania. Opinię ppoż. sporządza rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Jest ona elementem dokumentacji wymaganej do badania technicznego wstępnego. Opinię Prezesa UDT można natomiast uzyskać jeszcze przed rozpoczęciem budowy stacji. Dotyczy ona zgodności dokumentacji technicznej projektowanej stacji z wymaganiami określonymi w ustawie o elektromobilności oraz przepisach wykonawczych. Uzyskanie opinii Prezesa UDT jest fakultatywne. Może być przydatne przy bardziej złożonych inwestycjach, gdy inwestor chce wcześniej zweryfikować przyjęte rozwiązania techniczne. UDT ma 30 dni na jej wydanie. Taka opinia nie zastępuje późniejszego badania technicznego i nie zastępuje również opinii rzeczoznawcy ppoż.
Ekspertyza dla punktu ładowania w budynku wielorodzinnym – osobna procedura
Jeszcze innego dokumentu może wymagać instalacja punktu ładowania w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. W budynkach, w których znajduje się więcej niż trzy samodzielne lokale mieszkalne, instalacja punktu ładowania wymaga zgody odpowiedniego zarządcy, wspólnoty lub spółdzielni na zasadach określonych w art. 12b ustawy o elektromobilności. W określonych przypadkach przed wydaniem zgody sporządzana jest ekspertyza obejmująca między innymi:
- ocenę instalacji elektrycznej budynku,
- dostępną moc przyłączeniową,
- miejsce, w którym można podłączyć punkt ładowania,
- maksymalną moc instalowanego punktu,
- rozwiązania budowlane i instalacyjne,
- warunki bezpiecznej eksploatacji,
- wymagania związane z bezpieczeństwem pożarowym.
Ekspertyzę sporządza osoba posiadająca uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych oraz elektroenergetycznych. Nie jest to jednak opinia ppoż. wymagana przez UDT. Są to dwa dokumenty tworzone na potrzeby innych procedur. Ekspertyzy nie trzeba również sporządzać w przypadkach, w których odpowiednia instalacja do zasilania punktów ładowania została wcześniej zaprojektowana i wykonana zgodnie z wymaganiami ustawy.
Co dzieje się po wydaniu opinii ppoż.?
Po skompletowaniu dokumentów eksploatujący składa wniosek o badanie techniczne wstępne. Pierwszym etapem po stronie UDT jest weryfikacja dokumentacji. Jeżeli występują braki lub niezgodności, Urząd może zwrócić się o ich uzupełnienie lub korektę. Po pozytywnej weryfikacji dokumentów ustalany jest termin badania. Stacja powinna być wtedy wykonana i gotowa do użytkowania. Inspektor UDT dokonuje oględzin, sprawdza dokumentację i protokoły pomiarów, a w razie potrzeby może przeprowadzić wyrywkowe pomiary, próby funkcjonalne lub obciążeniowe. Po badaniu sporządzany jest protokół. Jeżeli urządzenie spełnia wymagania techniczne, może zostać dopuszczone do eksploatacji. Sama pozytywna opinia ppoż. nie daje więc prawa do rozpoczęcia użytkowania stacji objętej obowiązkowym badaniem.
Najczęstsze problemy z dokumentacją stacji ładowania
Najwięcej komplikacji powoduje brak spójności między projektem, wykonaniem i dokumentami przekazywanymi do UDT. Problemy mogą wynikać między innymi z:
- opinii sporządzonej dla innego wariantu lokalizacji niż wykonany,
- zmiany urządzenia bez aktualizacji dokumentacji,
- brakujących protokołów pomiarów,
- niewłaściwie przygotowanego rysunku usytuowania,
- niepełnego schematu zasilania,
- potraktowania pieczęci rzeczoznawcy na projekcie jako wymaganej opinii ppoż.,
- braku oświadczenia wykonawcy, gdy opinia została wydana do projektu.
Dlatego dokumenty warto uporządkować przed złożeniem wniosku, a nie dopiero po otrzymaniu wezwania do uzupełnienia.
Przygotowanie opinii ppoż. i dokumentacji dla stacji ładowania
Nasza firma zajmuje się przygotowaniem opinii przeciwpożarowych dla stacji ładowania oraz analizą dokumentacji wymaganej przy procedurach UDT. Zakres opracowania można dopasować do lokalizacji stacji, sposobu jej wykonania i etapu inwestycji. Wcześniejsza kontrola dokumentacji pozwala ustalić, czy materiały potrzebne rzeczoznawcy oraz dokumenty wymagane podczas badania technicznego są spójne ze stanem wykonanym.
Planujesz badanie UDT stacji ładowania? Sprawdź dokumentację przed zgłoszeniem
Prawidłowo przygotowana opinia ppoż. stacji ładowania powinna odpowiadać rzeczywistemu sposobowi wykonania urządzenia oraz warunkom jego lokalizacji. Równie ważna jest kompletność pozostałych dokumentów wymaganych przy badaniu technicznym. Jeżeli planujesz uruchomienie stacji ładowania, zweryfikuj cały zestaw dokumentacji i usuń ewentualne rozbieżności przed złożeniem wniosku do UDT.
FAQ – pytania o opinię ppoż. stacji ładowania
1. Czy każda ładowarka samochodu elektrycznego wymaga opinii ppoż.?
Nie. Obowiązek opinii związany jest z badaniem technicznym urządzenia podlegającego UDT. Najpierw należy więc prawidłowo zakwalifikować daną instalację.
2. Kto sporządza opinię ppoż. dla stacji ładowania?
Rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. UDT publikuje również informację, że wykaz takich rzeczoznawców dostępny jest w Biuletynie Informacji Publicznej Komendy Głównej PSP.
3. Czy rzeczoznawca może zaopiniować projekt przed wykonaniem stacji?
Tak. UDT dopuszcza taką możliwość, ale do opinii wydanej na podstawie projektu należy dołączyć oświadczenie wykonawcy potwierdzające zgodność wykonania z zaopiniowaną dokumentacją.
4. Czy pozytywna opinia ppoż. wystarcza do uruchomienia stacji?
Nie. W przypadku stacji podlegającej badaniu technicznemu potrzebny jest również pozytywny wynik badania UDT.